Khôi phục vận động – Giảm đau – Trở lại sinh hoạt bình thường
Chấn thương thể thao, tai nạn giao thông, tai nạn lao động hay những ca phẫu thuật xương khớp đều có thể để lại hậu quả khiến người bệnh đau đớn, yếu cơ, hạn chế vận động và khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày.
Phục hồi chức năng sau chấn thương đóng vai trò quan trọng trong việc giúp người bệnh nhanh chóng hồi phục khả năng vận động và sinh hoạt bình thường.
Phục hồi chức năng sau chấn thương là gì?
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), phục hồi chức năng là các biện pháp y học, xã hội, giáo dục và hỗ trợ nhằm giảm tác động của tình trạng giảm chức năng, giúp người bệnh có cơ hội hòa nhập và tham gia các hoạt động xã hội.
Phục hồi chức năng sau chấn thương là quá trình can thiệp và tập luyện nhằm giảm thiểu hậu quả của chấn thương, thúc đẩy tái tạo mô, phục hồi chức năng và tối đa hóa thể lực – hiệu suất vận động cho người bệnh.
Những lợi ích của phục hồi chức năng sau chấn thương
Phục hồi chức năng đúng thời điểm và đúng phương pháp mang lại nhiều lợi ích thiết thực:
– Duy trì và cải thiện chức năng vận động:
Sau chấn thương hoặc phẫu thuật, các nhóm cơ và khớp dễ bị giảm sức mạnh, hạn chế biên độ vận động. Phục hồi chức năng giúp duy trì kết quả phẫu thuật, hỗ trợ khớp vận động linh hoạt hơn.
– Rút ngắn thời gian điều trị và chi phí nằm viện:
Người bệnh được phục hồi sớm sẽ cải thiện chức năng nhanh, rút ngắn thời gian nằm viện và giảm các chi phí điều trị liên quan.
– Hạn chế tái phát:
Những chấn thương cũ nếu không được phục hồi đúng cách rất dễ tái phát, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động lâu dài.
– Phòng ngừa thương tật thứ cấp:
Tình trạng bất động kéo dài có thể gây cứng khớp, teo cơ, loãng xương hoặc loét tì đè. Can thiệp phục hồi chức năng đúng giúp hạn chế tối đa các biến chứng này.
Nguyên tắc phục hồi chức năng sau chấn thương
Để đạt hiệu quả cao, phục hồi chức năng sau chấn thương cần tuân thủ một số nguyên tắc quan trọng:
– Tiến hành sớm: Phục hồi chức năng cần được triển khai từ những ngày đầu sau chấn thương hoặc sau phẫu thuật theo chỉ định bác sĩ. Đối với phẫu thuật có chuẩn bị, người bệnh được hướng dẫn tập luyện từ giai đoạn trước mổ để sau mổ có thể tập luyện sớm và đúng cách.
– Cá thể hóa phương pháp điều trị: Mỗi người bệnh có đặc điểm bệnh lý, thể trạng, nghề nghiệp và môi trường sống khác nhau. Phác đồ phục hồi chức năng cần được thiết kế phù hợp từng trường hợp để mang lại hiệu quả tốt nhất.
Các hình thức can thiệp phục hồi chức năng
– Vận động trị liệu: Là các biện pháp can thiệp giúp người bệnh khôi phục chức năng vận động hệ cơ xương khớp bao gồm: các bài tập vận động, tăng biên độ khớp, tăng sức mạnh cơ, tập thăng bằng và các kỹ thuật hỗ trợ bằng máy móc chuyên dụng.
– Hoạt động trị liệu: Hỗ trợ và giúp người bệnh lấy lại khả năng độc lập trong sinh hoạt, tăng khả năng phối hợp vận động – nhận thức và tham gia hoạt động học tập – làm việc – giải trí – thể thao, hòa nhập cộng đồng.
– Vật lý trị liệu: Là các biện pháp sử dụng tác nhân vật lý (siêu âm, sóng ngắn, điện xung, xung kích, hồng ngoại, kéo giãn,…) có tác dụng giảm đau, chống sưng, kích thích tái tạo cơ, thúc đẩy khả năng tự phục hồi và phòng ngừa thương tật thứ cấp dựa vào quá trình sinh hóa của cơ thể.
Thực trạng và khuyến cáo
Tại Khoa Phục hồi chức năng – Phòng khám Đa khoa Hoàng Hà đã tiếp nhận rất nhiều người bệnh sau chấn thương đến điều trị phục hồi chức năng muộn và gặp phải nhiều vấn đề sức khỏe trong đó phổ biến nhất là tình trạng teo cơ, cứng khớp, hạn chế vận động, sinh hoạt.
Các chuyên gia khuyến cáo quá trình tập phục hồi chức năng có thể bắt đầu từ rất sớm, ngay ngày đầu sau chấn thương hoặc ngày đầu sau phẫu thuật theo chỉ định của bác sĩ, càng để lâu thời gian điều trị càng kéo dài và hiệu quả càng thấp đi. Do đó, người bệnh nên được điều trị phục hồi chức năng sớm và lựa chọn cơ sở y tế uy tín để thực hiện

