Xét nghiệm tiền sản giật giúp đánh giá nguy cơ tiền sản giật ngay từ những tuần đầu của thai kỳ. Vậy mẹ nên thực hiện xét nghiệm tiền sản giật từ tuần thứ mấy? Tầm soát sớm có ý nghĩa gì với sức khỏe của mẹ và thai nhi?
Đây là những vấn đề mẹ bầu nên tìm hiểu khi bắt đầu theo dõi thai kỳ.
Xét nghiệm tiền sản giật là gì?
Tiền sản giật là một biến chứng thai kỳ có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và thai nhi. Tình trạng này thường được phát hiện thông qua theo dõi huyết áp, xét nghiệm và các đánh giá chuyên môn trong thai kỳ. Điều đáng lưu ý là tiền sản giật có thể không gây triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu. Vì vậy, mẹ không nên chỉ chờ đến khi có biểu hiện bất thường mới đi kiểm tra.
Hiện nay, tầm soát nguy cơ tiền sản giật từ quý I có thể giúp bác sĩ nhận diện những thai phụ có nguy cơ cao mắc tiền sản giật, đặc biệt là tiền sản giật sinh non.
Xét nghiệm tiền sản giật nên làm từ tuần thứ mấy?
Thời điểm quan trọng để tầm soát tiền sản giật là từ 11 tuần đến 13 tuần 6 ngày của thai kỳ. Đây cũng là khoảng thời gian được sử dụng để thực hiện các đánh giá trong mô hình tầm soát tiền sản giật sớm.
Ở thời điểm này, bác sĩ có thể kết hợp nhiều yếu tố để đánh giá nguy cơ, gồm:
- Tiền sử sức khỏe và tiền sử sản khoa của mẹ.
- Huyết áp động mạch trung bình.
- Doppler động mạch tử cung.
- Một số dấu ấn sinh học trong máu, trong đó có PlGF.
- Các yếu tố khác theo chỉ định của bác sĩ.
Vì vậy, tầm soát tiền sản giật không chỉ đơn thuần là một xét nghiệm máu. Bác sĩ sẽ đánh giá tổng hợp nhiều thông tin để đưa ra mức nguy cơ phù hợp.
Vì sao mẹ nên tầm soát tiền sản giật sớm?
1. Phát hiện nguy cơ trước khi có triệu chứng
Một số thai phụ có nguy cơ cao nhưng vẫn cảm thấy hoàn toàn bình thường. Tầm soát trong giai đoạn 11–13 tuần 6 ngày giúp bác sĩ có thêm thông tin để đánh giá nguy cơ tiền sản giật sinh non.
2. Có thời gian theo dõi thai kỳ chủ động
Nếu kết quả cho thấy nguy cơ cao, bác sĩ có thể xây dựng kế hoạch theo dõi phù hợp. Mẹ cũng được hướng dẫn cách theo dõi huyết áp và các dấu hiệu bất thường trong những giai đoạn tiếp theo.
3. Có thể được cân nhắc dự phòng khi cần thiết
Ở những thai phụ có nguy cơ cao, bác sĩ có thể cân nhắc sử dụng Aspirin liều thấp để dự phòng tiền sản giật. Một số nghiên cứu cho thấy việc sử dụng Aspirin ở nhóm thai phụ có nguy cơ cao có thể làm giảm nguy cơ tiền sản giật sinh non. Tuy nhiên, mẹ tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng Aspirin. Việc dùng thuốc phải được bác sĩ đánh giá và chỉ định dựa trên tình trạng cụ thể của từng thai phụ.
Những mẹ bầu nào nên đặc biệt quan tâm đến tiền sản giật?
Mẹ nên trao đổi với bác sĩ về nguy cơ tiền sản giật nếu thuộc một trong các nhóm sau:
- Từng bị tiền sản giật ở lần mang thai trước.
- Tăng huyết áp mạn tính.
- Bệnh thận.
- Đái tháo đường.
- Một số bệnh lý tự miễn.
- Mang đa thai.
- Có các yếu tố nguy cơ khác theo đánh giá của bác sĩ.
Tuy nhiên, không có yếu tố nguy cơ rõ ràng cũng không có nghĩa là mẹ có thể bỏ qua việc theo dõi thai kỳ. Mỗi thai kỳ có đặc điểm khác nhau. Bác sĩ sẽ căn cứ vào tình trạng của mẹ và thai nhi để đưa ra lịch thăm khám phù hợp.
Tiền sản giật có dấu hiệu gì?
Tiền sản giật thường được quan tâm đặc biệt từ sau 20 tuần thai. Một số dấu hiệu có thể gặp gồm:
- Huyết áp tăng.
- Đau đầu nhiều hoặc kéo dài.
- Rối loạn thị giác.
- Đau vùng thượng vị hoặc dưới sườn phải.
- Phù bất thường.
- Tăng cân nhanh do giữ nước.
- Khó thở hoặc cảm giác không khỏe rõ rệt.
Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng có đầy đủ các dấu hiệu trên. Vì vậy, khám thai định kỳ và theo dõi theo hướng dẫn của bác sĩ vẫn là cách quan trọng để phát hiện bất thường sớm.
Mẹ cần làm gì khi thai được 11–13 tuần?
Đây là giai đoạn mẹ nên chủ động trao đổi với bác sĩ Sản phụ khoa về các nội dung cần thực hiện trong quý I. Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định:
Khám thai → siêu âm → đo huyết áp → đánh giá các yếu tố nguy cơ → xét nghiệm cần thiết → tầm soát tiền sản giật.
Việc thực hiện đúng thời điểm giúp bác sĩ có đầy đủ thông tin để đánh giá sức khỏe của mẹ và thai nhi.
Đừng bỏ qua mốc 11–13 tuần 6 ngày
Xét nghiệm tiền sản giật không phải là xét nghiệm mẹ chỉ thực hiện khi có triệu chứng. Tầm soát sớm giúp nhận diện nhóm thai phụ có nguy cơ cao để có kế hoạch theo dõi và dự phòng phù hợp. Khoảng thời gian 11 tuần đến 13 tuần 6 ngày là một mốc quan trọng mà mẹ bầu nên ghi nhớ.
🏥 KHÁM SẢN PHỤ KHOA TẠI PHÒNG KHÁM ĐA KHOA HOÀNG HÀ
📍 Phòng khám Đa khoa Hoàng Hà
266 Quang Trung, phường Ba Đồn, tỉnh Quảng Trị
☎️ 0357.020.567
Theo dõi thai kỳ đúng thời điểm – phát hiện nguy cơ sớm – chủ động chăm sóc sức khỏe mẹ và bé.
